Bruggen - 2013

Samenvattingen artikelen BRUGGEN 2013-IV (december 2013)

Sporen in Den Bosch
Auteur Pieter Spits

In het kader van het ‘Programma Hoogfrequent Spoorvervoer’ is rond Den Bosch de afwikkeling van het treinverkeer richting Utrecht en Nijmegen verbeterd. De oude stalen spoorbrug is vervangen door twee betonnen bruggen (met respectievelijk één en twee sporen) en de wissels voor de splitsing richting Utrecht en Nijmegen zijn vervangen door een fly-over. Hierdoor is de afwikkelingscapaciteit verhoogd en de geluidsbelasting omlaag gebracht.
Voor de betonnen bruggen is gekozen voor een trogbrug. Opmerkelijk is dat de trogbruggen zoveel mogelijk geprefabriceerd zijn (de kokervormige randbalken gedeeltelijk en de bodem van de trog als een soort breedplaatvloer). Op de bouwplaats is de afbouw van de trog gedaan: de randbalken zijn tot betonnen kokerbalken gecompleteerd en de bodem is afgestort waarmee de trog is vormgegeven. Het geheel is met kranen op de nieuwe onderbouw geplaatst. De dubbelsporige brug heeft twee balken en een hoge balk tussen de sporen in. Deze laatste is uitgevoerd als een vakwerkligger om gewicht te besparen en het zicht vanuit de trein te vergroten. Om die reden zijn ook de verticale trekstaven van het vakwerk uitgevoerd als stalen strippen.
Opmerkelijk is dat de tijdens de bouw het treinverkeer 15 dagen buiten dienst is gesteld.
De fly-over is voorzien van bronskleurige, elkaar kruisende aluminium planken, waardoor een netkous-effect optreedt. De fly-overbalken zijn opgelegd op tafels, die via vier, naar boven toe taps toenemende kolommen, de belasting overbrengen op een funderingssloof. De landhoofden van de fly-over zijn uitgevoerd in ‘gewapende grond’ volgens het systeem LandShape.
Ter voltooiing van het project komen nog een aanpassing van de sporenlayout van het station en een vergelijkbare operatie aan de zuidkant van het station.

Romeinse Bruggen – deel 1 Algemeen
Auteur Frans Remery

In dit artikel wordt teruggegaan naar zo’n 2500 jaar geleden in het plaatsje Rome, waar zich een op expansie belust volkje woonde, dat haar grondgebied in een aantal eeuwen wist uit te breiden tot een wereldrijk van Schotland tot Egypte en van Spanje tot Syrië/Turkije.
Voor het verplaatsen van de legereenheden en oorlogsschatten waren bruggen en wegen noodzakelijk en dat heeft in heel Europa, Azie en Afrika hun sporen nagelaten. In Rome wordt de historie van de Pons Maximus beschreven als een van de eerste stenen bruggen over de Tiber. Romeinen beheersten later ook de kunst van het fabriceren van bakstenen en gebruikten dat materiaal in de bruggenbouw Als voorbeeld wordt de historie van de brug in Kladovo, Servë beschreven. Voorts wordt ingegaan op het werk van de Griekse ingenieur/architect Apollodorus Van Damascus, dat zich uit uitstrekt van het Pantheon, het Forum Trajanum en bruggen over de Doanu. Opmerkelijk was dat beide toegangen van de bruggen zich altijd in legerplaatsen (castellum) bevonden.
Bij de kanalisatie van de Donau en het aanleggen van stuwdammen zijn de bruggen onder water verdwenen.
In deel 2 wordt ingegaan op Romeinse bruggen in Nederland en in deel 3 wordt ingegaan op de brug bij Cuijk

Verlichting van Bruggen
Auteur Siegrid Siderius, Arup

In dit artikel wordt het belang van de verlichting/aanlichting van bruggen beschreven. Veiligheid bij verlichting is het voornaamst, maar daarnaast is de ondersteuning aan de beleving van een kunstwerk ook een belangrijk aspect. De auteur gaat in op de eisen die aan verlichting worden gesteld om aan genoemde aspecten te kunnen voldoen. Genoemd wordt het verschil tussen het aangeven van contrasten en het verblinden; met minder licht kan men de zichtbaarheid verhogen en de nacht de nacht laten. Overdag kunnen decoratieve lichtarmaturen bijdragen aan de schoonheid van een brug. Veel bruggen liggen verhoogd in het landschap en vervullen gewild of ongewild een icoonfunctie. Verlichting kan dit ondersteunen. Bruggen hebben ook vaak een poortfunctie: ze vormen de toegang tot een bepaald gebied. Verlichting kan deze functie ook in het donker tot zijn recht laten komen. Iets dergelijks geldt voor de verblijfsfunctie van een brug. Ook bij beweegbare bruggen kan verlichting, naast de signaalfunctie de bewegingen accentueren.
Door het lichtontwerp als integraal onderdeel in het ontwerp mee te nemen kan de beleving van de brug op elk moment van een etmaal worden versterkt en kan veiligheid, lichtomgevingskwaliteit en de kosten van onderhoud worden beïnvloed.

Onbevangenheid op de brug
Auteur Michel Bakker

In dit artikel wordt de beeldhouwer Hildo Krop geëerd, die in de jaren dertig tot vijftig van de vorige eeuw bruggen heeft verfraaid met zijn beeldhouwwerk. In dit artikel wordt speciaal ingegaan op de combinatie van de bruggen 419 en 420, de Muzenbrug en de Kinderbrug, over respectievelijk de Boerenwetering en het Zuider Amstelkanaal. De Kinderbrug is in 2004 omgedoopt tot Hildo Kropbrug, hetgeen het belang van de beeldhouwer onderstreept. Het beeldhouwwerk Onbevangenheid toont een klein meisje, dat geheel onbevangen tussen de voorbenen van een steigerend paard staat in het vertrouwen dat het paard haar geen kwaad zal doen. Ook aan de pijlers van de bruggen en het siersmeedwerk is veel aandacht besteed.
Het ontwerp van de bruggen is van Pieter Lodewijk Kramer, esthetisch adviseur van de afdeling Bruggen van de Gemeente in de periode 1913-1952.
De twee bruggen zijn verbonden door een looppad waarlangs zich maar liefst negen beeldjes van spelende kinderen bevinden, wat de oorspronkelijke naam van de brug verklaart. De beeldjes zijn van diverse beeldhouwers en versterkt de onbevangenheid van het onderwerp van het kunstwerk

Overige artikelen:

Overbrugging van de Theems bij Walton, Elisabeth van Blankenstein
Bosbrug Den Haag geheel vernieuwd, Fred van Geest

Berichten:

Vooraankondiging 1ste bruggendag
Liefdessloten
Pontjesbrug rot weg Viaduct buurtas over de Hogeweg in Amersfoort gereed
Nederlandse Bruggen Stichting (NBS) benoemt directeur
Betonprijs 2013
Tuinbrug over de Theems

Boekbespreking:

Infra Architectuur van Quist Wintermans

INHOUD 'BRUGGEN' 2013-03 (september 2013)

Materiaalkeuze Bruggen en Viaducten
Auteur: ir. Hans Galjaard RO, Volker Infradesign bv, Woerden

In dit artikel wordt ingegaan op de overwegingen die in Nederland de materiaalkeuze voor bruggen bepalen. Als overwegingen worden gemeld:
1. de vormgeving, vastgelegd in een ‘ambitiedocument’, dat een onderdeel van de Design&Construct-overeenkomt vormt.
2. het brugtype en gebruiksdoel. Het maakt natuurlijk uit of het een beweegbare of een vaste brug betreft.
Daarnaast heeft de keuze voor bijvoorbeeld een kokerligger gevolgen voor de materiaalmogelijkheden.
3. randvoorwaarden, omschreven in overspanningslengte, brugbreedte, horizontaal en vertikaal alignement en de toelaatbare maximale constructiehoogte.
4. bouwmethode. Wordt er gekozen voor ter plaatse gestort of voorafvervaardigd? Wat zijn de mogelijkheden voor de ondersteuningen van hulpconstructies? Is er repetitie mogelijk?
5. ervaring van de opdrachtnemer met en wensen van de opdrachtgever voor een bepaald materiaal. Veel ervaring betekent een lager risico.
6. economie, uitgedrukt in de EMVI (Economisch Meest Voordelige Inschrijving), waarbij op een eenduidige wijze duurzaamheidsaspecten, en ondermeer beheer, onderhoud en bouwtijd bij worden betrokken. Het risicomanagement is eveneens bepalend, als ook de inzet van onderaannemers, die elk hun winst en risico incalculeren, wat tot een stapeling van kosten kan leiden.

In Nederland kan globaal worden gezegd, dat
a. voor bruggen tot max 65 m prefab betonnen liggers worden toegepast; om stapelconstructies te voorkomen worden zoveel mogelijk de langsliggers, dwarsdragers en dek geïntegreerd.
b. voor overspannningen van meer dan 60 m en/of bij dubbelgekromde bruggen komen ter plaatse gestort beton in beeld. Tot 90 m zijn plaatbruggen mogelijk. Geschoven kokerbruggen tot 100m, kokerliggers in vrije voorbouw tot 190 m en tuibruggen tot ca. 260 m
c. staalbeton bruggen voor overspanningen van 40-80 m of voor rijvloer van boogbruggen of spoorbruggen (geluidsbeperking) de voorkeur genieten.
d. voor beweegbare bruggen, voor voetgangers-/fietsbruggen met grote overspanning en voor de grote boogbruggen staal de voorkeur geniet.

Brugwachterverhalen van Jet Sebus
Frans Remery, NBS, Rijswijk

Naar aanleiding van het verschijnen van het boek met de gelijknamige titel over 100 jaar (1912-2012) brug- en sluisbediening in Zuid Holland is er aandacht aan de inhoud besteed.
Er is veel ruimte voor brugwachters- en passantenverhalen waarmee tevens een aardig tijdsbeeld wordt geschetst. Daarmee komt ook de verandering in de tijd aan de orde in de scheepvaart, de bruggenbouw en de ontwikkeling van de handbediening naar de huidige bediening op afstand. Omdat de brugwachters hun werk ook buiten de stad verrichten, werden er ook sluis-/brugwachterswoningen gebouwd. De provincie heeft het beheer over in totaal acht vaarwegen met 86 bruggen en sluizen.
Nieuwe technologieën en verbeterde sociale omstandigheden hebben geleid tot een ander aanzien van beweegbare bruggen zonder bedieningshuisjes en bijbehorende woningen geleid.
Het boek Brugwachtersverhalen is te bestellen via de website van de provincie: www. Zuid-holland.nl of via de boekhandel ISBN 978-90-79307-04-3.(€ 19,50)

Twee schroeven over de Maas
Michel Bakker, NBS – Bruggen in de kunst

In de tuin van het museum Boymans Van Beuningen staat een grote, gebogen schroef met de platte kop op de grond en een gebogen schroefdraad tot op de grond. Weinigen weten dat het een ontwerp voor een brug over de Nieuwe Maas in Rotterdam betreft, een boogbrug van twee schroeven. De Zweeds/Amerikaanse kunstenaar Claes Oldenburgh tekende voor de vormgeving.
De gleuven in de schroefkoppen vormen de toegangspoorten tot de brug. De gebogen schroef fungeert als de boog van de brug, waaraan met hangers het rugdek is opgehangen.
Een maquette van het ontwerp bevindt zich ook in het museum.
Het ontwerp moest het om praktische redenen afleggen tegen het ontwerp van de huidige Willemsbrug.
komt u binnenkort in Rotterdam? Een bezoekje waard!

Vrijwilligers voor vrijwilligers
Pieter Spits, Fred van Geest - NBS

In dit verslag van de excursie voor de medewerkers van de NBS wordt verhaald over hoe vrijwilligers van de ‘Stichting Federatie Behoud de Langstraatspoorbruggen’ een dag lang de vrijwilligers van de NBS hebben rondgeleid over het Halvezolenlijntje, van Waalburg tot Geertruidenberg. Uiteraard werden de bruggen besproken en bekeken. Naast de Moerputtenbrug en de draaibrug in Geertruidenberg over de Donge is een bezoek gebracht aan de brug bij Heusden en de Kromme Nolkering in de afgedamde Maas.

 

Brug in de Tollewaard bij Lienden
Fred van Geest, NBS

Een nieuw fenomeen doet zich voor: de brug loopt niet van winterdijk naar winterdijk over uiterwaarden en zomerbed, neen, de brug verbindt een terp in de uiterwaard met de winterdijk. Doordat men in het kader van het programma ‘Ruimte voor de Rivier’ de uiterwaarden meer wil betrekken bij de afvoer van de rivier, worden deze vergraven en staan dus vaker onder water dan vroeger. Boerderijen, industrie en bewoners worden naar terpen verplaatst, die met de winterdijk moeten worden verbonden. Een begrip als ‘maatgevend hoogwater MHW’ wordt toegelicht. De inspraak van de gebruikers van de brug is optimaal: o.a. brugbreedte, toegankelijkheid voor 120 tons-diepladers en nestmogelijkheden voor zwaluwen zijn daardoor in het ontwerp meegenomen.
Het gebruik van verticale stalen deuvels in combinatie met een buigslappe voeg is opmerkelijk.

Invaren van ‘De Oversteek’
Gert Jan Luijendijk

Een uitgebreid (foto)verslag van de invaaroperatie van de brug in ‘De Oversteek’, de derde brug over de Waal bij Nijmegen. De gevorkte, stalen boogbrug met centrale boog is in mei van dit jaar succesvol met pontons op zijn uiteindelijke plaats op de landhoofden geplaatst.
In het najaar verschijnt een fotoboek van de totale bouwoperatie met de foto’s van Thea van den Heuvel ISBN 978-90-814500-58. (€ 29,50)

Berichten

• Fiets- en voetgangersbrug te Landgraaf
• Nederlands-Duitse samenwerking bij Bruggenscan
• Nieuwe trend: het verrijden van bruggen, Groningen
• Bruggen over het Twentekanaal te zwak
• Verkeersbrug Nieuwe Marnixstraat te Leiden
• Open dag Extra Brug, Ewijk
• Fiets- en voetgangersbrug, Bodegraven
• Kardoelenbrug, Amsterdam-Noord

INHOUD 'BRUGGEN' 2013-02 (juni 2013)

INHOUD 'BRUGGEN' 2013-02 (JUNI 2013)

KARGO Kunstwerken Amsterdam-Rijnkanaal Groot Onderhoud - Jaco Reusink
Regenboogbrug persbericht
Waterloo Bridge, een gedenkwaardige brug over de Theems bij Londen - Elisabeth van Blankenstein
De spanning erin houden - Pieter Spits
Berichten
Rijkswaterstaat laat waarde bruggen inventariseren
Romeijnbrug in Oudewater
Bloemen houden van bruggen
Ponte Pallazzo in ‘s-Hertogenbosch
Nieuwe brug over de Waal in de A50
De Varkensbrug in Oudewater wordt vernieuwd
Dief aan de haal met een rivierbrug
Nieuwe bruggen in Kamerik
Brug van afgedankte containers
Koperdief steelt metaal van Lekbrug
Bruginspectie zorgt voor hinder
Dubbelzijdig hekwerk markeert toegang park Meerlanden in Amstelveen
Zwitsers bouwen hoogste loopbrug
Containerschip uren klem onder de brug over het Wilhelminakanaal bij Oosterhout
Personeelslid van Grontmij nieuwe voorzitter jongNLingenieurs
Slimste bedrijf van Nederland 2012
Nog één keer Galecopperbrug
Renovatie van de Ketelbrug
De Melkwegbrug in Purmerend
Spectaculaire plaatsing twee composietbruggen Hartelkanaal Europoort
Brug FCE verbindt landen
Langste drijvende brug ter wereld
FCE introduceert hybride fietsbruggen
Boeken
Hanzelijn, Oude en Nieuwe Land verbonden

INHOUD 'BRUGGEN' 2013-1 (maart 2013)

Een loopgraafbrug in West-Brabant - ir. F.J. Remery
De Eisenbahnbrücke bij Wesel - dr. E.van Blankenstein
Een winterse rivieroversteek bij Nijmegen - drs. M.M. Bakker
Nederlandse bouwers in Potsdam - drs. E.A.F.L. Smits
Werken op hoog niveau - drs. E. Hendrikse
Floriade ontsloten door Greenportlane - ir. G.J. Luijendijk
Reiken Amsterdam en Almere elkaar de hand? - R. Ranzijn en ir. H.P. Klooster
Schoolvoorbeeld van een onderhoudsvrije brug - ir. A. Kok
Berichten
Schenking bruggendocumentatie Jos Koudenbrug
Nieuwe IJsselbrug bij Zwolle wint nationale staalprijs 2012
Grontmij benoemt nieuwe Country Managing Director Grontmij
Nederland
Uitreiking Knippenbergprijs 2012
Eerste biologische composietbrug ter wereld geplaatst in de
Eendrachtspolder
Boeken
Hanzelijn

Submit to FacebookSubmit to TwitterSubmit to LinkedIn